Methodiek

Werkplaats voor Participatief Drama
Formaat is ten eerste een werkplaats. Participatief Drama is een vak; er wordt gewerkt met gereedschap. Dat gereedschap verschilt van dat van het klassieke theater. Voorop staat de activering van publiek/deelnemers: zíj spelen de hoofdrol. De methodieken die Formaat hanteert sluiten aan op technieken die gebruikt worden in het onderwijs, in het welzijnswerk, bij organisatieontwikkeling, in behandelingssettingen en in de sport. Ze zijn overal inzetbaar waar met mensen gewerkt wordt.

Formaat biedt op alle onderstaande terreinen cursussen, trainingen en masterclasses aan. Volg de homepage voor aankondigingen.

In het navolgende overzicht worden de methoden en technieken kort samengevat. Meer informatie is te vinden in de Begrippenlijst. Daar staan ook literatuurverwijzingen.

TvO (Theater van de Onderdrukten)
Het door Augusto Boal ontwikkelde TvO is ons basisgereedschap. Het ligt ten grondslag aan alle activiteiten die worden uitgevoerd. Met Beeldentheater worden maatschappelijke problemen geanalyseerd en verhalen verteld. Forumtheater biedt de mogelijkheid om op zoek te gaan naar alternatieven voor steeds terugkerende mechanismen. Via Rainbow of Desire ontdekken mensen hun innerlijke belemmeringen en krijgen inzicht in hoe ze te overwinnen. Legislatief Theater geeft mensen een politieke stem en via de Esthetiek van de Onderdrukten vinden mensen aan de onderkant van de samenleving een krachtig uitdrukkingsmiddel.

Theateratelier - De mens in de hoofdrol
Het Theateratelier is een door Luc Opdebeeck ontwikkelde methodiek die gericht is op sociale activering en (re)integratie van mensen in achterstandssituaties. Bovendien vragen de deelnemers via presentaties en voorstellingen aandacht voor hun positie in de samenleving. Theaterateliers duren minimaal 3 maanden of zijn zelfs een permanente voorziening. Deze trajecten zijn altijd gekoppeld aan zorg en coaching op persoonlijk en maatschappelijk vlak. De methodiek van het Theateratelier is beschreven in het boek “De Mens in de Hoofdrol”.

Slimm!
Het origineel heet Blagg! en werd begin jaren ’90 voor het eerst in Engeland gebruikt. Slimm! is een programma voor mensen die strafbare feiten hebben begaan. Het is door Luc Opdebeeck en Ronald Matthijssen bewerkt tot een traject voor gedetineerden onder de titel Mooi Verhaal. Daarnaast is er een versie voor jongeren ontwikkeld die ingezet kan worden bij de bestrijding van vandalisme, problemen met alcohol- en drugsgebruik en bij de preventie van machtsmisbruik.
Formaat heeft van James Thompson, de oorspronkelijke bedenker van Slimm!, toestemming voor het gebruik en de overdracht van de methodiek in Nederland.

Wijkproject
De wijkprojecmethode was een idee van Luc Opdebeeck dat voor het eerst werd ingezet in 2001. Verschillende groepen bewoners vertellen los van elkaar hun verhalen over de wijk via Beeldentheater. Een scriptschrijver voegt deze verhalen samen tot een Forumtheaterstuk, dat gespeeld wordt door acteurs. Op een bewonersavond met alle “partijen” worden oplossingen voor problemen bedacht en afspraken gemaakt. De wijkprojecten zijn een Nederlandse variant van Legislatief Theater geworden. De methodiek is in 2006 bij een conferentie in Barcelona op Europees niveau gepresenteerd.

MDDM (Morele Dilemma Discussiemethode)
Het vertalen van maatschappelijke conflicten naar morele dilemma’s doorbreekt het stereotype denken van mensen die maar één oplossingsrichting zien. MDDM, zo is wetenschappelijk aangetoond, stimuleert de morele ontwikkeling van jongeren. Door een theatrale omzetting van MDDM naar Forumtheater kan ook het moreel handelen worden onderzocht. Waarden en normen worden op die manier tastbaar. Formaat gebruikt MDDM overal waar morele vraagstukken aan de orde komen.